История — Страница 7 — Газета "Тан" ("Рассвет")

Cугыш еллары хатирәсе

11.04.2019 tan-bardaОставить комментарийИстория

“Таң“ газетасында “Сугыш балалары сөйли“ дигән конкурс турында укыгач, мин дә язарга булдым әле. Элегрәк, алдагы газета битләрендә минем “Сугыш еллары хатирәсе“ дип исемләнгән мәкаләм урын алган иде. Анда сугыш елларында, сугыштан соң ачлы-туклы йөргәннәрне чагылдырып язган идем. Әни сугыш чорында да, сугыштан соң да фермада сыерлар сауды. Хезмәтләре бик авыр, барысы да кул көче белән эшләнә иде. Әнинең сыер җигеп, урманга утынга киткәнен дә язган идем. Сыер тау уңаена чабып, утын чанасын аударып, әнинең бары тик төнге икедә генә

Подробнее

Без исән калдык!

28.02.2019 tan-bardaОставить комментарийИстория

1941 елныӊ 22 июне яз-мышыбызны ”сугышка кадәр” hәм ”сугыштан соӊ”га бүлде. Тормышыбыздан шатлык, куаныч китте, балачагыбыз борчулы hәм сагышлы төсләргә буялды… Авыл Советы янында hәр көнне күз яшьләре түгелә — кемне дә булса фронтка озаталар. Тәрәзәләр алдыннан чакырылучылар hәм озатучылар белән арбалар уза. Ун кешедән торган гаиләбез ярым ятим булып калды — әтине фронтка чакырдылар. Кайгы үзе генә килми диләр. Бу дөрес сүз булып чыкты. Көзгә якынлашканда безнеӊ бердәнбер туендыручыбыз hәм өметебез – сыерыбыз көтүдән кайткач ятты hәм үлеп тә

Подробнее

“Башмагым“ белән яуланган уӊыш

17.01.2019 tan-bardaОставить комментарийВыбор редакции, История, Культура

Драмколлектив районного Дома культуры (1966 год). БЕЗ, 1963 елда Төнгүк сигезьеллык мәктәбен тәмамлаучылар: Дамирә Кузаева, Факирә Максиева hәм мин – Шаhит Кучукбаев, Төнгүк авылы яшьләре белән концерт бригадасы оештырып, түләүле концертлар куеп, клубыбызга баян алдык. Талантларыбызны ачып, туган авылыбызда якты эзләр калдырып, белемебезне үстерергә читләргә озатучы укытучыларыбыз Мәрзия Әлетдин кызы Габитовага, безне сәхнә hөнәренә өйрәтүче пионер вожатые, соӊыннан Сараш мәктәбендә укытучы, җәмәгать эшлеклесе Сания апа АбдуловаХәлилова, аныӊ әнисе – бөтен гомерен мәдәният эшенә багышлаган, Барда драма коллективында төрле рольләр башкарган,

Подробнее

Өметләндек hәм көттек…

01.11.2018 tan-bardaОставить комментарийВыбор редакции, История

“Мемориал” – халыкара тарихи-агарту, хәйрия hәм хокук саклаучы оешма. Илебезнең иң зур иҗтимагый оешмаларының берсе. Аның филиаллары чит илләрдә: Франциядә, Италиядә, Германиядә, Белоруссиядә дә бар. Кама буенда оешма совет дәүләте елларында сәяси репрессияләр тарихын өйрәнү буенча эш алып бара. Моның белән ул дәүләт терроры чорында зыян күргәннәрнең истәлеген саклый. “Мемориал” җәмгыятенең Пермь край бүлеге хезмәткәре Иван Васильев чыгышын оешма эшчәнлегенең төп юнәлешләре турында сөйләү белән башлады. Алар акцияләр, чаралар, күргәзмәләр, концертлар, фикер алышулар, Пермьдә сәяси репрессияләр корбаннары истәлегенә митинг оештыра,

Подробнее

Горурлыгым, йөз аклыгым минем!

30.10.2018 tan-bardaОставить комментарийВыбор редакции, История, Образование

XX гасыр башында 1897 елгы беренче Бөтенрәсәй гомуми халык санын исәпләү мәгълүматлары буенча Пермь губерниясе халкының тик 19,2 проценты гына грамоталы булган. Хәзерге Барда районы Оса өязе территориясенә кергән. Биредә 1886 татар hәм 4490 башкорт яшәгән, алар арасында рус телендә укырга hәм язарга тик 21 кеше генә, ә туган телләрендә 576 кеше белгән. Моны өяздә дәүләт белем бирү учреждениеләре – башлангыч халык училищелары hәм аларда укучылар аз булуы белән аңлатырга була. Ләкин укытуның традицион учаклары күбрәк таралганын hәм популяр булуын

Подробнее

Бөек халыкның бөек батырлыгы

04.05.2018 tan-bardaОставить комментарийВыбор редакции, История

Габдрахманов Ясави Аюпович Әмир Фатыйховның “Гәйнә иле” китабында шундый юллар бар: “…Оса төрмәсенең җиде камерасында Тол бассейны авылларыннан Колчакның оккупациясе вакытында 370 кеше тоткында була… Тик аларның кайберләре генә исән-сау өйләренә кайту бәхетенә ирешә. Шундыйларның берсе — Сараш авылыннан Ясәви Габдрахманов…” Миңа Габдрахманов Ясәви Әюп улының оныгы белән сөйләшү бәхете елмайды. Кадрия Рәхимҗан кызы Сарашта яши, бүген ул үзе өлкән яшьтә, күптән картәни. Ул миңа саргаеп беткән фотолар белән иске альбомны ачып Ясәви Әюп улын күрсәтте. “ Бу, ахрысы, аның

Подробнее

Аларның стихиясе – су hәм ут

26.04.2018 tan-bardaОставить комментарийВыбор редакции, История

Пример колокола “Карактан кала, уттан калмый“, дип дөрес әйтәләр. Ут-күз чыгу — иң куркыныч бәла-казаларның берсе. Элек авылларда бар корылмалар: йортлар, абзарлар, мунчалар агачтан гына булганга, янгын бер йортны гына түгел, ә бар авылны да алып китү куркынычы белән янаган, шуңа ут чыгуга бар халык игътибарлы булган. 22 – ОФПС ПСЧ-87 начальнигының урынбасары Салават Әсхәт улы Әхметовның сүзләре буенча, элекке заманнарда авыл урнашкан урынның иң биек ноктасында күзәтү манарасы – каланча куелган, аннан дежур кеше авылны күзәткән, әгәр ул төтен

Подробнее

Үзеңнеке — үзәктә яки үзенчәлекле барда сөйләше хакында

24.04.2018 tan-bardaОставить комментарийВыбор редакции, История

Кол Гали - известный булгарский поэт (примерные годы жизни 1183-1236)

Кол Гали (якынча 1183-1236). Күренекле болгар шагыйре. Бөек шагыйрь Габдулла Тукайның туган көнендә, ягъни 26 апрельдә бөтен татар җәмәгатьчелеге Туган тел көнен билгеләп үтә. Билгеле ки, мәгариф hәм мәдәният өлкәләрендә бу уңайдан төрле чаралар уздырыла. Без исә үзебез аралашкан кабатланмас барда сөйләше турында сүз алып баруны дәвам итәбез. Бу өлкәдә озак еллар дәвамында нигезле эш алып барыла. Сараш авылында туып—үскән райондашыбыз Сарманаева Дания Мирhаҗ кызы (1917-1977) 1950 елда “Урта Урал татарлары теленең диалекталь үзенчәлекләре“ дигән темага кандидатлык диссертациясе яклый. Барда

Подробнее

Көрәшче

01.03.2018 tan-bardaОставить комментарийВыбор редакции, История, Наши люди, Спорт

СөҖән авылына кергән җирдә 2017 елның җәендә Балтаев Габдуллага багышланган баннер куелды. Шул урынга җиткәндә hәр юлчы — җәяүлеме ул, машинадамы – аңа сәлам биреп китә. Авылдан чыгып киткәндә дә шулай. Хөрмәтле газета укучыларыбыз, 2017 ел ахырында Балтаев Габдуллага 80 яшь тулган булыр иде. Аның турында белгәннәремне сезнең белән уртаклашырга телим. Балтаев Габдулла Мөхәммәткасыйм улы 1937 елның 29 декабрендә Бибиәсма hәм Мөхәммәткасыйм гаиләсендә унөченче бала булып туа. Ятимлек ул туганчы ук тәкъдиренә язылган булган, күрәсең, чөнки шул елның кара август

Подробнее

Әтиемне сагынып яшим

21.12.2017 tan-bardaОставить комментарийВыбор редакции, История

Мөхәммәтгата хәзрәт Мансуров мәдрәсәсендә укучылар арасында Галим Әхмәдуллин да булган. Ятимлек ачысын татырга өлгергән үсмерне тәрбияләп олы юлга бастыра хәзрәт, тик репрессия тозагына эләгеп аның гомере аянычлы өзелә. Галим мулланың кызы — ветеран укытучы Самига апа Искәндәрова Үдик авылында яши. Инде 90 яшенә җитеп килсә дә, hаман әтисен сагынып гомер итә ул. Редакциягә язманы Самига апаның кызы Зилдә Искәндәрова алып килде. Минем әтием – Галим (Мөхәммәтгалим) Әхмәдулла улы Башкортостан Республикасының Борай районы Иске Кизгән авылында күп балалы гаиләдә туган кеше.

Подробнее